Betaalbare en duurzame energie

Slimme energiemanager vermindert congestie op het netwerk

Door Jaap van Sandijk - Innovatierubriek Cobouw

Door congestie op het energienetwerk kunnen wind- en zonneparken hun energie niet kwijt en krijgen verbruikers niet de hoeveelheid stroom die ze willen. Rob Roodenburg ontwikkelde een systeem dat de energievoorziening op lokaal niveau beter reguleert. “Door slim om te gaan met de capaciteit optimaliseren wij de verduurzaming.”

Rob Roodenburg is behoorlijk fanatiek als het gaat om verduurzaming. Zijn werkgever Croonwolter&dros, gespecialiseerd in elektrotechniek, werktuigbouw, automatisering en informatisering, gaf hem dan ook groen licht om de start-up Energico te realiseren. De oplossing rondom slimme sturing van energie op lokaal niveau heet EMMA (Energy Monitoring & Management Assistant). EMMA is een van de smart grid-oplossingen die Energico aanbiedt.
 

Energy Monotoring and Management Assistant

“Door de keten nauwgezet aan te sturen voorkomt het pieken. Het systeem koppelt en beheert duurzame opwekking en verbruik door bijvoorbeeld windmolens, batterijopslagsystemen en verbruik van EV-laadstations. Het zorgt voor een lokale balans in energieopwekking en verbruik.”

Vraag en aanbod sturen

Het net loopt vol waardoor enorme congestie ontstaat, legt Roodenburg uit. “Als je kijkt op de capaciteitskaart van Netbeheer Nederland – die laat zien waar in Nederland voldoende capaciteit is voor het leveren van energie aan het net – zie je dat deze net zoveel rode plekken vertoont als de coronakaart. Waar het nu om gaat, is dat er slimme alternatieven komen om deze verbruiks- en opwekpieken te beperken. Als we vraag en aanbod van energie sturen, kunnen we veel economischer omgaan met de verdeling van duurzame energie.”

Capaciteitskaart van Netbeheer Nederland

Roodenburg illustreert dit met een voorbeeld. “Stel dat honderd mensen naar een voetbalwedstrijd gaan en bij het stadion hun elektrische auto parkeren. Alle honderd auto’s worden in het eerste kwartier maximaal opgeladen. Dat is voor het elektriciteitsnet te zwaar. Omdat de auto’s er sowieso anderhalf uur staan, namelijk tot de wedstrijd is afgelopen, is het slimmer om het opladen in de tijd te faseren. Zo smeren we het verbruik uit en voorkomen we pieken.”

Waar zit de innovatie en de uitdaging voor uw idee?

“In de basis is dit een energiemanagementsysteem, een platform dat is ontwikkeld om met software systemen aan elkaar te knopen. Is dat innovatief? Nee. Wat wél innovatief is: de werkwijze die nodig is om dit systeem te doen slagen. Uitgangspunt is om lokaal opgewekte energie ook lokaal zo optimaal mogelijk te gebruiken. Daarvoor is samenwerking nodig tussen veel lokale partijen. Maar ook regelgeving is een uitdaging. Stel dat voor een optimale verdeling de energie van zonnepanelen van een gebouw van eigenaar A moet worden opgeslagen in de batterij van eigenaar B. Dat moet allemaal geregeld worden. Samenwerking, regelgeving en stakeholdermanagement zijn hier cruciaal. Onze oplossing bestaat dan ook uit meer dan alleen een softwareplatform. Desgewenst bieden we onze afnemers ook consultancy om technische, juridische en organisatorische uitdagingen het hoofd te bieden die gepaard gaan met smart grid-oplossingen. De oplossing zit namelijk niet alleen in alternatieve energiebronnen, maar in samenwerking.”

Klinkt als een behoorlijk stroperige oplossing. Daar zit toch niemand op te wachten?

“De échte winst van deze oplossing zit ‘m in de duurzame projecten die dankzij onze slimme sturing doorgang kunnen vinden. Kijk, bouwbedrijven – én hun klanten – moeten voldoen aan duurzaamheidsdoelstellingen. Daarnaast willen ze zich onderscheiden van anderen. De partijen waarmee we samenwerken en die nu al zijn gestart, zijn er enthousiast over.”

Is er veel belangstelling voor dit systeem?

“Zowel gemeenten als netbeheerders en projectontwikkelaars tonen interesse. We werken al met een aantal partijen samen. Dit gaat van klein tot groot. Voor het transferium in Den Bosch optimaliseren we bijvoorbeeld een combinatie van zonnepanelen, een batterij en laadpalen. We regelen ook op wijkniveau; binnen de gemeente Oud Gastel bijvoorbeeld regelen we de congestie voor Enexis voor een heel industriegebied. De waarde zit het in systemen aan elkaar te koppelen. Samen maken we daar één slimme oplossing van. Ook Breda en Oud Gastel werken met dit systeem. Maar dan vanuit de doelstelling om congestie te voorkomen.  Dat doen ze door lokaal een balans te creëren tussen opwekking en verbruik. In het Brabantse Terheijden, gemeente Drimmelen, zijn we betrokken bij het energieneutraal maken van het Traais Energie Collectief. Hier worden elektra en warmte gecombineerd.”