Energieopslag
Om de ambitie van een energie neutrale snelweg waar te maken, kiest bouwcombinatie De Groene Boog, met Croonwolter&dros als technisch partner, voor een innovatieve energievoorziening langs de A16 Rotterdam. Met zonnevelden en accu’s zo groot als zeecontainers wordt energie niet alleen duurzaam opgewekt, maar ook slim opgeslagen en hergebruikt.
Volgens Hans Pos, testmanager en ontwerpleider bij Croonwolter&dros, laat dit project zien hoe energieopslag een sleutelrol kan spelen in de energietransitie van infrastructuur.
Wat is energieopslag
Energieopslag is het tijdelijk opslaan van opgewekte elektriciteit, zodat deze later kan worden gebruikt. In de infrastructuur wordt dit steeds belangrijker: zonne- en windenergie zijn niet constant beschikbaar, terwijl tunnels, bruggen en verkeersinstallaties continu energie nodig hebben.
Accu’s maken het mogelijk om een overschot aan zonne-energie overdag op te slaan en later te gebruiken, bijvoorbeeld ’s nachts of bij noodsituaties. Zo ontstaat een stabieler en efficiënter energiesysteem dat minder afhankelijk is van het elektriciteitsnet.
De eerste energieneutrale snelweg
Toen de bouw van de A16 Rotterdam begon, was het doel helder: de eerste energieneutrale snelweg mét tunnel ter wereld realiseren. “Bij de start wilden we niet doen wat we altijd deden,” vertelt Hans Pos. “We hebben elk ontwerpprincipe opnieuw bekeken. Dat betekende kritisch kijken naar energieverbruik, besparingsmogelijkheden en de inzet van duurzame bronnen.”
Zonnepanelen leveren daarbij de basis. Maar de combinatie met energieopslag in accu’s maakt het systeem pas echt toekomstbestendig. “Aan het eind van het jaar moet er 0 op de meter staan,” aldus Pos. “Daarvoor moet elke kilowattuur slim worden benut.”
De uitdaging: energieoverschot en nieuwe regelgeving
Sinds de start van het project in 2018 is de energiemarkt sterk veranderd. Zonnepanelen zijn goedkoper en efficiënter geworden, waardoor steeds vaker een overschot aan energie ontstaat. Dat klinkt positief, maar het legt grote druk op het elektriciteitsnet.
De huidige salderingsregeling, die eigenaren van zonnepanelen toestaat hun opgewekte energie weg te strepen tegen verbruik, verdwijnt in 2027. Daarmee verdwijnt ook de prikkel om onbeperkt terug te leveren aan het net. Voor De Groene Boog en Rijkswaterstaat betekende dat een nieuwe uitdaging: hoe benutten we de opgewekte energie lokaal, zonder verlies of boetes voor teruglevering?
Energieopslag in infrastructuurprojecten
De oplossing ligt in energieopslag: het slim inzetten van accu’s binnen grootschalige infrastructuur.
Langs de A16 Rotterdam worden twee energieopslagcontainers geplaatst, elk ter grootte van een zeecontainer, gecombineerd met ruim 5.000 zonnepanelen.
“Overdag gebruiken we een deel van de zonne-energie direct voor de tunnel,” legt Pos uit. “De rest slaan we op in de accu’s. Die energie kunnen we ’s nachts gebruiken of in noodsituaties, bijvoorbeeld bij brand, als ventilatoren en noodverlichting extra vermogen vragen.”
Daarnaast profiteren ook omliggende huishoudens van het systeem: overtollige energie kan worden teruggeleverd aan de omgeving, waardoor de snelweg ook lokaal bijdraagt aan duurzaamheid.
Van zonneveld tot accu: energie slim gebruiken
De zonnevelden worden in de zomer van 2025 geplaatst en zijn eind dit jaar operationeel. Ook de accu’s worden nog in 2025 geïnstalleerd.
Met deze oplossing blijft de A16 Rotterdam niet alleen energieneutraal, maar ook flexibel in haar energiegebruik.
“Het mooiste is dat we hiermee laten zien dat onze energieambitie realistisch én toekomstbestendig is,” zegt Pos. “Zelfs als wetgeving verandert, kunnen we door innovatie blijven voldoen aan de doelen die we onszelf hebben gesteld.”
Meer weten over energieopslag in infrastructuur
Wilt u weten hoe energieopslag kan bijdragen aan energieneutrale en toekomstbestendige infrastructuurprojecten? De experts van Croonwolter&dros adviseren over ontwerp, implementatie en beheer van duurzame energieoplossingen binnen de gebouwde omgeving. Samen bouwen we aan een infrastructuur die slimmer omgaat met energie.
Energieopslag als bouwsteen voor duurzame infrastructuur
De ervaringen op de A16 Rotterdam bewijzen dat energieopslag een cruciale rol speelt in duurzame infrastructuur. Door energie lokaal op te wekken, op te slaan en slim te verdelen, kunnen tunnels, snelwegen en andere objecten onafhankelijker opereren van het elektriciteitsnet.
De inzichten uit dit project vormen dan ook een waardevolle basis voor toekomstige renovaties en nieuwbouwprojecten, waar energieneutraliteit en betrouwbaarheid hand in hand gaan.